سووریا هه‌ڤگرتى لسه‌ر میرگه‌هان پارڤه‌دبت

نوورى برێمۆ :

پشتی كو شۆرشا سووریێ ژبه‌ر گه‌له‌ك ئه‌گه‌رێن (ناڤخوه‌یی، هه‌رێمی و جیهانی)ـێن تێكڕاتێكڕا ئاسێبوویی، و پشتی كو خواستێن به‌هارا سووری بووینه‌ رێیێن له‌شكری، شۆرشا سووریێ ژ قه‌یرانه‌كا بێچاره‌كرن د ماوه‌یێ پێنج سالاندا كه‌ڤته‌ به‌ر تایا مرنێ! هه‌روه‌سا پشتی كو توندی ل وه‌لاتی به‌لاڤبوویی، تاكو وى رادده‌یی كو وێنه‌ و ناڤه‌رۆكا وێژی هاتییه‌ گوهۆرین، شه‌نگسته‌یێن وه‌لاتی وێرانبووین، دیمۆگرافییه‌تا وه‌لاتی ب درێژی و پانییا وى هاتییه‌ پارچه‌كرن، رێ و رێبوار هاتینه‌ پارچه‌كرن، شه‌نگسته‌یێن ژیانێ د ناڤبه‌را هه‌موو پێكهاته‌یێن وه‌لاتیدا (ئه‌ره‌بێن سوننه‌، عه‌له‌وی، كورد و ئاشۆری و… هتد) ژناڤچووین، و دژمنكاریێن ئاشكرا گه‌هشتینه‌ بلندترین ئاست، پشتی كو هه‌ژمارا شه‌هید، بریندار، په‌یكه‌وتوو و به‌رزه‌بوویان گه‌هشتییه‌ ملیۆنان، هه‌روه‌سا پشتی كو وه‌لاتێ سووریێ بوویه‌ موگناتیس و په‌ناگه‌هـ بۆ تیرۆریستان و كوڕكا دوبه‌ره‌كییان كو نه‌خۆشییا وێ گه‌هشتییه‌ وه‌لاتێن ده‌ردۆر ژی، تاكو وی رادده‌یی كو وه‌لاتێن هه‌رێمی و جیهانی ب رێیا هه‌ڤپه‌یمانیێن ئه‌ره‌بی و جیهانی شه‌ره‌كێ دژوار دگه‌لدا دكه‌ن، د هنده‌ك باده‌كاندا ئه‌و وه‌لاتێن جودا دوبه‌ره‌كی د ناڤبه‌را واندا هه‌یه‌، لێ لسه‌ر بابه‌تێ لێدانا تیرۆرێ و ژناڤبرنا وێ، ئه‌و بووینه‌ ئێك به‌ره‌، داكو تیرۆرێ ژ ره‌هـ رووشالان هه‌لكێشن پێخه‌مه‌ت به‌رزه‌كرنا ڤێ وه‌ره‌ما په‌نجه‌شێرێ د كیانێ وه‌لاتێن ده‌ڤه‌رێدا، چنكو دبیت ئه‌و په‌نجه‌شێر ببیته‌ گه‌ف لسه‌ر هه‌نوكه‌ و ئایینده‌یێ ده‌ڤه‌ر و جیهانێ.
هه‌كه‌ بارودۆخ هوسا به‌رده‌وام بیت، دبیت هه‌لوه‌ستێ نێڤده‌وله‌تی به‌ره‌ڤ گرتنه‌به‌را هه‌لوه‌ستێ مایتێكرنا ئێكسه‌ر بچیت پێخه‌مه‌ت دیتنا رێیه‌كێ بۆ ڤێ كێشه‌یا هه‌یی ل سووریایه‌كا نوو كو قۆناغا ڤه‌گوهاستنێ بخوه‌ڤه‌ ببیت، لێ دڤێت چو جهـ بۆ رژێما به‌شار ئه‌سه‌دی نه‌بن كو نهۆ ئه‌و رژێم لبه‌ر كه‌ڤتنێیه‌، چنكو توندیێ به‌رده‌وامی هه‌یه‌، زێده‌باری چێبوونا كوهۆرینێن جۆری لسه‌ر ئه‌ردی ل ڤان رۆژان، زێده‌باری وێ یه‌كێ كو سووریا چارچه‌ بوویه‌ و بوویه‌ پارییه‌كێ ب سانه‌هی دده‌ڤێن بكه‌رێن شه‌راندا كو دبیت بازاڕی پێبكه‌ن، تاكو وێ دگه‌هیننه‌ چاره‌نڤیسه‌كێ جیۆسیاسی و پارڤه‌كرنا وه‌لاتی.
د ڤان كاوداناندا، پرسیاره‌ك لدۆر سووریێ دهێته‌كرن، سووریا بێی به‌شار ئه‌لئه‌سه‌د، دبلۆماتكارێن وه‌لاتێن مه‌زنێن كو چاڤدێریێ ل بارودۆخێ سووریێ دكه‌ن، ئه‌و بارودۆخێ كو چاره‌كرنا وی گه‌له‌ك ئالۆزبوویی و گه‌هشتییه‌ وی ئاستی ببیته‌ كێشه‌یه‌كا جیهانی، ئه‌رێ سووریا وه‌ك وه‌لات مایه‌ ئێك پارچه‌یا ئه‌ردی، یان ژی هاتییه‌ پارچه‌كرن و هه‌ر پارچه‌یه‌كا وێ میره‌ك و ده‌ستهه‌لاتداره‌ك حوكمى لێ دكه‌ت كو هه‌موو ژی ب فه‌رمانێن میرێ مه‌زنێ شامێ به‌شار ئه‌لئه‌سه‌د ده‌ستهه‌لاتدارییا خوه‌ بڕێڤه‌دبه‌ن؟ به‌شار ژی لژێر راستپارده‌یێن ویلایه‌تا فه‌قهی ده‌ستهه‌لاتداریێ لسه‌ر میرگه‌هێن خوه‌ یێن ل سووریێ و ئیراقێ دامه‌زراندین، دكه‌ت، وه‌ك؛ حزبوللا، به‌ره‌یێ نوسره‌، جه‌یش ئه‌لئیسلام، رێكخستییا داعش و خووشك و برایێن وێ كو هه‌ژمارا وان ب ده‌هان رێكخستنانه‌ كو لسه‌ر شیعه‌ و سوننه‌یێن توندره‌و و ئه‌وێن دگه‌ل وان هاتینه‌ پارڤه‌كرن، ئه‌و هه‌موو دراڤ و راستپارده‌یێن خوه‌ ژ دیمه‌شقا گرێدایی ته‌هرانێ وه‌ردگرن.
بۆ جه‌ده‌لێ، منگرتی جڤاكێ نێڤده‌وله‌تی شیان هه‌نه‌ رژێمێ سووریێ بێخیت، ئه‌رێ دێ موسكۆ و ته‌هران رازی بن كو دیمه‌شقێ بده‌نه‌ ده‌ستێن ئێك ژ وان كۆمێن تیرۆریستیێن كو ب راستپارده‌یێن به‌شار ئه‌لئه‌سه‌دی هاتینه‌ دامه‌زراندن؟ هه‌روه‌سا ده‌ستووری دان ب به‌شاری داكو به‌ره‌ڤ ته‌رتۆسێ بره‌ڤیت و (بۆ نموونه‌) وی باژێری بكه‌ته‌ پایته‌ختێ سووریێ، هه‌روه‌كو ئه‌و رابووین ب راده‌ستكرنا باژارێن ره‌قه‌، مووسل، تكریت و ئه‌نبارێ بۆ ده‌ستێن داعشێ و كۆمێن به‌عسییان، هه‌روه‌سا راده‌ستكرنا دێرئه‌لزۆر، حه‌له‌ب، ئیدلب و ده‌رعایێ بۆ ده‌ستێن به‌ره‌یێ نوسره‌ و دووڤه‌لانكێن وان، ئه‌رێ دێ كێشه‌یا سووریێ به‌ره‌ڤ حه‌فكا بوتلی چیت كو وه‌ختێ دده‌قیت سووریا و هه‌موو ده‌ڤه‌ر دگه‌ل وێ بته‌قیت؟ سه‌رباری ڤێ ژ ده‌ستده‌ركه‌ڤتنا بارودۆخێ ئه‌وله‌هیێ ل سووریێ، لایه‌نێ كوردی كو جڤاتا نیشتیمانییا كوردی بوویه‌ ناسناڤێ ڤێ دۆزا كوردی و هه‌لگرێ پرۆژه‌یێ نه‌ته‌وه‌یی یێ كوردستانی ل ڤێ قۆناغا هه‌ستیار، یاكو كوردستانا سووریێ تێدا دبۆریت، دێ هه‌ر مینیت توندوتیژی و شه‌ڕكرنێ ره‌تبكه‌ت، دێ مینیت دژی له‌شكركرنا جڤاكی، ل هه‌مان وه‌خت ژی، دێ بزاڤێ كه‌ت پێكڤه‌ژیان و چوون به‌ره‌ڤ ته‌وافوقا ئاشیانه‌ لسه‌ر مێزا دانوستاندنان بجهـ بكه‌ت، كو هه‌موو ئاقلدارێن سووریێ لسه‌ر وێ مێزا بازنه‌یی ب هه‌موو پێكهاته‌یێن خوه‌ڤه‌ كۆمببن، هه‌روه‌سا دێ داخوازێ ژ نه‌ته‌وه‌یێن ئێكگرتی كه‌ت، داكو مایتێكرنێ بۆ راوه‌ستاندنا ڤی شه‌رێ ب دیناتی دهێته‌كرن ل سووریێ، بكه‌ت، لێ ب وی مه‌رجی كو تیرۆرێ ده‌ربكه‌ته‌ ده‌رڤه‌ی سووریێ، و رژێما سووریێ ژی بهه‌لوه‌شینیت، زێده‌باری بجهكرنا رژێمه‌كا دیمۆكراسی و فیدرالی و جوراوجور ل سووریێ، لێ د وێ دیمۆكراسییه‌تێدا فیدرالی بۆ كوردستانا سووریێ بجهببیت، ئه‌ڤ یه‌كه‌ ژی چێنابیت هه‌كه‌ كۆنگره‌یه‌كێ (جیهانی، عه‌ره‌بستانی و كوردستانی) ل ده‌رڤه‌ نه‌هێته‌ گرێدان، بۆ نموونه‌ ل پایته‌ختێ سعۆدیێ ریازێ بهێته‌ گرێدان، وه‌ك كۆنگره‌یێ (تائیف) یێ كو شیایی دوماهیێ ب شه‌رێ ناڤخوه‌یی ل لوبنانێ بینیت كو نێزیك بوو ئه‌و وه‌لات به‌ره‌ڤ كه‌نارێن ژناڤچوونێ ببیت، لێ رێككه‌ڤتنا (تائیف)ێ ئه‌و وه‌لات ڤه‌گه‌راند، له‌و گرنگه‌ و بارودۆخ ژی دخوازیت كو (تائیف)ـه‌كا سووری ژی بهێته‌ گرێدان، داكو كێشه‌یا سووریێ بدوماهی بینیت.
هه‌ر ژ ده‌ستپێكا شۆڕشا سووریێ و تاكو نهۆ، ملله‌تێ مه‌ یێ كورد، دگه‌ل ملله‌تێ سووریێ، دژی رژێما ئه‌سه‌دی راوه‌ستیایه‌، جڤاتا نیشتیمانییا سووری لایه‌نه‌كێ سه‌ره‌كی و هه‌ڤپشكه‌ دگه‌ل پێكهاته‌یێ هێزێن ئۆپۆزسیۆن و شۆرشا سووریێ، سه‌رباری وێ دوبه‌ره‌كی و لهه‌ڤنه‌هاتنێن د ناڤبه‌را واندا هه‌ین، لێ ئه‌م د به‌ره‌یێ ئۆپۆزسپۆنا سووریێداینه‌ دژی رژێمێ، ئه‌م وه‌سا دبینین كو ئه‌و شه‌نگسته‌یێ سه‌ره‌كییه‌ د هه‌ر گوهۆرینه‌كا ل ئایینده‌یی ل سووریێ چێببیت، چنكو نهۆ سووریا بوویه‌ مه‌یدانه‌كا ڤه‌كری بۆ هه‌موو شه‌بیحه‌، ده‌ست و كۆمێن تیرۆریستی، ئه‌وێن به‌شار ئه‌سه‌دی ژ هه‌موو كوژیێن دونیایێ ئیناینه‌ ناڤخوه‌ییا سووریێ.

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای