چارەنڤیسێ قوتابیان بەرەڤ کیڤە؟!

چارەنڤیسێ قوتابیان بەرەڤ کیڤە؟!

عيماد ئاليخان

ھەردو بابەتێن بیرکاری و زانست یێن قوناغا بنەرەتی ل سالا ٢٠١٥-٢٠١٦ێ ببوونە ئینگلیزی، ئانکو ئەو قوتابیێن ئەڤ ھەردو بابەتە ب زمانێ ئینگلیزی خواندین ل ژڤانێ بوون بۆ سالا نوو یا خواندنێ ٢٠١٩-٢٠٢٠ێ ل قوناغا پێنجێ بنەرەتی بەردەوامیێ بدەنە خواندنا خوە ل سەر وی سیستەمێ ئینگلیزیێ، لێ ئێکەم پێنگاڤا وەزیرێ پەروەردێ ب ھەلوەشاندنا ئینگلیزیکرنا ڤان ھەردوو بابەتان (زانست- بیرکاری) بوو!! پێنگاڤەکا گەلەکا باشە، لێ دڤێت زۆتر ئەڤ بریارە ھاتبا دان و نە پشتی پتر ژ چوار سالان زەرەر ب قوتابیان کەفتی!
دەمێ پێش وەخت سیستەمێ ئینگلیزیکرنێ بۆ ھەردو بابەتان ھاتیە جێبەجێکرن، وەسا دھاتە پێشبینیکرن کو بێ پلان و دراسە ئەڤ پێنگاڤە ھاتبوو ھاڤێتن و نە د بەرژەوەندا قوتابی و ماموستایان دا بوو! ژبەرکو پرانیا ماموستایان شیانێن گۆتنا ڤان ھەردو بابەتان ب زمانێ ئینگلیزی نەبوون، ھەروەسا پرانیا سەمیانێن قوتابیان ژی نە خویندەوارن و گەلەک ئاستەنگ ژ ئەنجامێ ئینگلیزیکرنا بابەتێن زانست و بیرکاریێ دا بۆ وان پەیداببوون و نەدشیان وەک پێدڤی ھاریکاریا زارۆیێن خوە بکەن د فێرکرنێ دا!
ل دەمێ دانا ھەر بریارەکێ یان گوھورینا ھەر سیستەمەکی، دڤێت ھزر ب ھویربینی تێدا بھێتە کرن ژ ھەموو لایەکی ڤە ژنوو ئەو سیستەم یان بریار بھێتە جێبەجێکرن کا ئایا دێ د گەل کاودانان گونجیت یان نە!
ئەرێ وەزیرێ پێشوەخت یێ پەروەردێ دەمێ ئەڤ ھەردوو بابەتە کرینە زمانێ ئینگلیزی ھزرا ھندێ کربوو کا ئاستێ زانستی یێ ماموستایان بۆ گۆتنا وانەیان ب زمانێ ئینگلیزی چاوایە؟؟ ئایا دێ شێن وی ئەرکی جێبەجێ کەن و ب
دروستی و سەرکەفتیانە وانێ گەھیننە قوتابیان؟ یان ژی ڤەکرنا خولێن دو مەھی یان سێ مەھی یێن ھاڤینێ ئەوێن بۆ بھێزکرنا ئاستێ ماموستایان د زمانێ ئینگلیزیێ دا یێ گۆنجای بوو؟ یان ژی ماموستایان مفا ژ وان خولان وەرگرت؟ ئەرێ د ڤان چوار- پێنج سالێن ئینگلیزیکرنا ھەردو بابەتان دا قوتابی زەرەرمەند بوون یان مفادار؟ یان ژی دێ چارەنڤیسێ وان قوتابیان چ بیت ئەوێن ئەڤە چوار- پێنج سالە ب ئینگلیزی ھەردوو بابەت خواندین و ژڤانە بۆ سالا نوو یا خواندنێ ئەڤ سیستەمە ھەلوەشیت و ببیتە کوردی؟ ئەرێ دێ شێن پشتی ڤی دەمێ درێژ جارەکا دێ ب زمانێ کوردی بەردەوامیێ دەنە وان ھەردو بابەتان؟ بۆچی ھەردەمێ وەزیرەک یان رێڤەبەرەک دھێتە گۆھۆرین گۆھۆرینان دئێختە د سیستەم و پرۆگرامێن خواندنێ یێن بەرێ دا؟ ئەرێ پرۆگرام و سیستەمێن بەرێ د ئاست دا نەبوون؟ ئەگەر د ئاست دانەبوون بۆچی تا نوکە چ کەسەک سەرا ڤان شاشی و گوھورینان نەھاتینە دەستەسەرکرن ب رێکێن یاسایی؟
ئەڤە چەند سالە نفشەک یێ ل سەر ڤان شاشیان دھێتە پەروەردە و فێرکرن و چارەنڤیس و پاشەرۆژا وان بەرزە و نەدیارە!
ژ ئەنجامێ بەردەوام گۆھۆرینا سیستەم و پرۆگرامێن پەروەردێ کۆ ھەر چەند سالەکا ب شێوەیەکی یە، جار سورانی پاشان بۆ بادینی و ئینگلیزی و جارەکا دی ڤەگەریان بۆ دەستپێکێ، و زەرەرمەندێ دەستپێکێ و دوماھیێ ھەر قوتابی نە!
ئێدی بلا قوتابی زێدەتر نەبنە قوربانیێن ھندەک بریارێن نە د بەرژەوەندا وان دا، دەرئەنجامێ ڤان بریاران ژی نفشێ نھا یە کو ئاستێ وان یێ زانستی، رەوشەنبیری و زمانان و … ھتد نە ل وی بەرزیێ یە! گەلەک ژ قوتابیان دەرچوویێن زانکۆ و پەیمانگەھانە لێ ئاستێ زانستی یێ وان زۆرێ لاوازە، نموونە ژی لسەر ئەڤێ، ھەر دەمێ بۆ ب دەستڤەئینانا دەلیڤەیێن کاری د ھەر کەرتەکی دا ئاستەنگ بۆ وان پەیدادبن.

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای