نهێنییێن ساخلەمییا مرۆڤی د ناڤ دەستێ وی دانه‌

نهێنییێن ساخلەمییا مرۆڤی د ناڤ دەستێ وی دانه‌

وار – دهۆک :

دخواندنەکا زانستی یا نوو دا خۆیابوو کو ناڤا دەستی هاریکارە بۆ دانا پێزانینان ب سەدەما هنگافتنا مرۆڤی ب ئاریشەیێن دلی یان راوەستانا مەژی یان ژی مرنەکا زوو یا مرۆڤی.
ئەنجامێن خواندنێ ژی ئەوا لسەر 140 هزار کەسان ل 14 وەلاتان هاتییە بەلاڤکرن د کۆفارا’’لانسیت’’دا و دیار دکەت کو هێزا ناڤا دەستێ مرۆڤی باشترە ژخواندنا فشارا خوونێ بۆ ئاماژەدانێ ب ئاریشەیێن ساخلەمییا مرۆڤی.
تیما ڤەکۆلەران ژی دبێژیت ئەڤە ژی ئامیرەکێ سادە و کێم بهایە، ڤەکۆلەر دبێژن پەیوەندییا دناڤبەرا هێزا ناڤا دەستی و دلیدا یا پێدڤی ب پتر خواندنێیە لسەر بهێتە کرن و هێزا ناڤا دەستی ل کێمییێ ددەت و دگەهیتە گۆپکێ لدەمێ پیربوونێ و چەند مرۆڤ بناڤ سالڤە بچیت.
خواندنا ناڤبری ژی تەکەز دکەت کو ئەو کەسێن هێزا ناڤا دەستێ وان زوو ل کێمییێ ددەت، ئەو پتر دهێنە هنگافتن ب ئاریشەیێن ساخلەمی و بلەزتر ژ کەسێن دن.
هندەک پێزانین
هێزا ناڤا دەستێ کچان ل ژیێ بیست سالییێ ژ تەمەنی دبیتە 75 پاون ( 34 کیلۆگرام) و دهێتە خوارێ بۆ 53 پاونان ل ژییێ هەفتێ سالیێ.
ھژمارێن لسەری ببەرهەڤکرن دگەل مێران دبنە 119 پاون (54کیلۆگورام) و دهێتە خوار بۆ 84 پاونان، تاقیکرنا ناڤبری ئەوا ل 14 وەلاتان ھاتییە ئەنجامدان دیارکر کو هەر کێماسییا 11 پاون (5کیلۆگورام) دهێزا ناڤا دەستیدا دبیتە سەدەما مرنا زوو ب رێژەیا 16%.
سەدەما هنگافتنان ب ئاریشەیێن دلی ئەوێن دبنە ئەگەرێ مرنێ زێدەدکەت بو 17% و راوستانا مەژی برێژەیا 9%.
هەژی گۆتنێیە بێژین نوکە ژی نۆشدار سەدەما هنگافتنا مرۆڤی ب ئاریشەیێن دلی و راوەستیانا مەژی دهەژمێرن بۆ نەخوەەشان بۆ زانینا تەمەنێ وان دگەل زانینا پێزانینێن جگارەکێشانێ و قەلەویێ و تۆمارکرنا ئاستێ کولسترۆلی و فشارا خوونێ.
ڤەکۆلەر دبێژن هێزا ناڤا دەستی گەلەک پتر هاریکارە بۆ زانینا مەترسییێن دکەڤنە د رێیا نەخوەشیدا ب بەرهەڤکرن دگەل فشارا خوونێ.
ڤەکۆلەر دبێژن ھەتا نوکە ژی نە یا دیارە کانێ بۆچی ساخلەمییا دلی لاواز دبیت دگەل لاوازبوونا هێزا ناڤا دەستێ مرۆڤی، هەروەسا پێڤەچوون گۆت ژی هندەک بوچوون ئاماژە ب رەقبوونا دەماران ددەن و دبێژن ئەون ئەگەرێ لاوازبوونا هێزا زەڤلەکان.
“دۆریین مادۆک” ژ دەزگەهێ دلی یێ بریتانی دبێژیت: ئەنجامێن ڤەکۆلینا ناڤبری د گرنگن لێ شرۆڤەناکەن ئەوێ پەیوەندییا دناڤبەرا هێزا دەستی و هنگافتنا مرۆڤی ب نەخوەشییێن دلی، و دبێژیت پێدڤییە پتر ڤەکۆلین لسەر خواندنا ناڤبری بهێنە کرن.

ژماڵپەڕێ
BBC/Health

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای