ل دووڤ راپرسییه‌كێ‌: 90% ژ زاڕۆیان تووشی دژواریێ دبن

ل دووڤ راپرسییه‌كێ‌: 90% ژ زاڕۆیان تووشی دژواریێ دبن

Capture

وار – رابین به‌رواری :

ل دووڤ راپرسیه‌كێ‌ كۆ رێكخراوا (یونیسێڤ) پێ‌ رابوویه‌، و ئه‌ڤ راپرسیه‌ ل سه‌ر 190 وه‌لاتێن جیهانێ‌ یێن جوراوجور هاتیه‌ ئه‌نجامدان دیاردبیت كۆ رێژه‌یا توندوتیژیێ‌ ئه‌وا دهێته‌ بكارئینان به‌رامبه‌ر زاروویان رێژه‌یه‌كا هه‌ره‌ زوره‌ ب تایبه‌ت ل هنده‌ك وه‌لاتان، و دڤێ‌ راپرسیێ‌ دا هاتیه‌ كۆ 90% ژ زارویێن ڤان وه‌لاتان كۆ ژیێ‌ وان دناڤبه‌را (2 سال تا 14 سال) دایه‌ توشی توندوتیژیا له‌شی و ده‌روونی دبن، و بتنێ‌ رێژه‌یا (8%) ژ زارویێن ڤان ولاتان ناكه‌ڤنه‌ به‌ر توندوتیژیا خێزانی و خێزانێن وان ره‌فتاره‌كا دروست و ساخله‌م دگه‌ل وانا دكه‌ن.
و هه‌ر ڤێ‌ راپرسیێ‌ ئه‌و چه‌نده‌ ژی دیاركریه‌ كۆ ژ رێژه‌یا هه‌ر (100) هزار زاروویان (3) زاروو دهێنه‌ كوشتن ژ ئه‌نجامێ‌ ئه‌و توندوتیژیا به‌رامبه‌ری وانا دهێته‌ ئه‌نجامدان، و ژمه‌زنترین ولاتێن رێژه‌یا كوشتنا زاروویان لێ‌ په‌یدادبیت وه‌لاتێ ئوردنه‌.
هه‌ر ل گوره‌یی ڤێ‌ راپرسیێ‌ نێزیكی (32%) ژ كچێن سنێله‌ تووشی توندوتیژیا له‌شی دبن، ژوانا (28%) ئه‌و كچن ئه‌وێن دژیێ‌ سنێله‌یێ‌ دا هه‌ڤژینی پێكئینایه‌ و توندوتیژی به‌رامبه‌ر وان دهێته‌ ئه‌نجامدان ژلایێ‌ زه‌لامێن وان ڤه‌.
و پێدڤی ئاشكراكرنێ‌ یه‌ كۆ ل دووڤ ڤێ‌ راپرسیێ‌ پتر ژ (5%) ژوان كچێن تووشی توندوتیژیێ‌ دبن چ ژلایێ‌ هه‌ڤژین یان ده‌یك و باب یان ماموستا ڤه‌ نهێنیا ئه‌و توندوتیژیا ئه‌و تووشبوینێ‌ ڤه‌شارتیه‌ و بۆ كه‌سه‌كی ئاشكرا نه‌كریه‌، و بتنێ‌ رێژه‌یا (31%) ژوان كچێن تووشی توندوتیژیێ‌ بووین په‌نا بریه‌ به‌ر لایه‌نێن په‌یوه‌ندیدار و ئاگه‌هداركرینه‌ ب وێ‌ توندوتیژییا ئه‌و تووشبووینێ‌، و نێزیكی (70%) ژڤان كچێن تووشی توندوتیژیێ‌ بووین په‌نایێ‌ دبه‌نه‌ به‌ر ئه‌ندامه‌كێ‌ خێزانێ‌ یان كه‌س و كارێن خۆ.
و ڤێ‌ راپرسیێ‌ دیاركریه‌ كۆ زه‌لام ل وه‌لاتێن (ئوردن و پاكستان و فلپین) پتری زه‌لامێن هه‌می ولاتێن دیتر یێن جیهانێ‌ په‌نا بریه‌ به‌ر توندوتیژیێ‌ بدژی هه‌ڤژینا خۆ.
هه‌وره‌سا سه‌باره‌ت ئه‌و ترسا قوتابی تووش دبنێ‌ ل قوتابخانه‌یان ڤێ‌ راپرسیێ‌ دیاركریه‌ كۆ هه‌ر ژ سێ‌ قوتابیان قوتابیه‌ك (كو ژیێ‌ وی دناڤبه‌را 13 بۆ 15 سالی دایه‌) ل جیهانێ‌ تووشی ترسێ‌ دبیت ل قوتابخانه‌یێ‌، هه‌روه‌سا ل وه‌لاتێن (مسر و تشاد و یه‌مه‌نێ‌) نێزیكی (40%) ژ زارووێن ژیێ‌ وان دناڤبه‌را (2 تا 14) سالی تووشی توندوتیژیا له‌شی یا توند دبن.
و گه‌له‌ك ژماره‌یێن دیتر یێن، توندوتیژیێ‌ ب تایبه‌ت ئه‌وێن زارووك یان ژن تووشدبنێ‌ دڤێ‌ راپرسیێ‌ دا هاتینه‌، و د ئه‌نجامێن ڤێ‌ راپرسیێ‌ دا هاتیه‌ ئاشكراكرن كۆ ئه‌و زاروویێن تووشی ڤان جوره‌ توندوتیژییا دبن كارتێكرنه‌كا خراب دكه‌ته‌ سه‌ر پاشه‌روا وان.
ژێده‌ر: رۆژناما (الغد)

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای