جۆرێن زیره‌كیێ و ره‌نگڤه‌دانا وان د ژیانا مرۆڤى دا

جۆرێن زیره‌كیێ و ره‌نگڤه‌دانا وان د ژیانا مرۆڤى دا

وار – دهۆک :

زیره‌كى، ئه‌و ساخله‌ت كو هه‌ر مرۆڤه‌ك دخوازیت هه‌بیت و هه‌موو ده‌وروبه‌رێن وى ژى ب ڤێ ساخله‌تا وى بزانن و ئه‌و د ناڤ وان دا شانازیێ ب خوه‌ بكه‌ت. دیاره‌ زیره‌كیێ ژى گه‌له‌ك جۆر هه‌نه‌ و هه‌ر ئێك ژ وان ژى گرنگییا خوه‌ هه‌یه‌. ل خوارێ هه‌موو جۆرێن زیره‌كیێ هاتینه‌ رێزكرن و ب رۆنى ژى هاتینه‌ باسكرن:
1ــ زیره‌كییا ئاخڤتنێ:
ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ زیره‌كن د په‌یڤان دا و هه‌موو ئه‌وێن په‌یوه‌ندى ب ده‌ربڕینان ڤه‌‌ هه‌ین، ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ حه‌ز لسه‌ر ژبه‌ركرنێ هه‌یه‌ و كه‌ربێن وان ژ بیركاری و لێكدانێن فیزیابى ڤه‌دبن. ئاشقێن خواندنا پرتووك و خواندنا هه‌لبه‌ستانن، هه‌رده‌م حه‌زدكه‌ن په‌یڤ و ده‌ربڕینێن د ناڤ هه‌لبه‌تس و پرتووكان دا بێژنه‌ڤه‌.
2ــ زیره‌كییا لۆژێكی-بیركارى:
ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ لسه‌ر ئاگرینه‌ بۆ جۆش و لڤینان، كه‌ربێن وان ژ بابه‌تێن ده‌ربڕى ڤه‌دبن و رێیا هزركرنا وان وه‌كو مادده‌یه‌كێ ئه‌ندازیارییه‌ كو هه‌رده‌م حه‌ز لسه‌ر خوه‌جهكرن و راستڤه‌كرنا تیۆریێن ئه‌ندازه‌ییه‌ و ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ ده‌ما كو د گه‌ل وان دا هه‌ژماران لێكدده‌ى، وان هه‌وجه‌یى ب ژمێركار (حاسیبێ) نینه‌.
3ــ زیره‌كییا هه‌ستی و لڤینان:
ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌نه‌ كو كه‌سێن وه‌رزشینه‌ و هه‌موو هه‌ستێن خوه‌ ب رێیا لڤینان بكاردئینن، هه‌تا ڤیانا وان بۆ لڤینێ ژ په‌یڤ و ده‌ربڕینێن وان ره‌نگڤه‌دده‌ت، ب ئاوایه‌كێ گشتى وان حه‌ز لسه‌ر چۆنا ژده‌رڤه‌ و په‌یاسه‌كرنێ هه‌یه‌، وان كه‌رب ژ پرتووكخانه‌ و نڤیسینگه‌هان ڤه‌دبن، گه‌له‌ك ب ساناهى فێری لڤینێن وه‌رزشى دبن، لێ كه‌ربێن وان ژ خه‌یالان ڤه‌دبن و رۆژانه‌ ئه‌ڤ كه‌سه‌ بۆ ده‌مێ 8 ده‌مژمێران دنڤن.
4ــ زیره‌كییا جڤاكى و كارلێكی:
دشێین ڤێ جۆرێ زیره‌كیێ ب زیره‌كییا (فێرخوازێ زانینگه‌هێ) ناڤببه‌ین كو باشترین نموونه‌یه‌ بۆ بجهئینان و تێگه‌هشتن ژ ڤێ جۆرێ زیره‌كیێ. بۆ نموونه‌ فێرخوازێ زانینگه‌هێ گه‌له‌ك ب په‌رۆشه‌ بۆ په‌یوه‌ندی دروستكرنێ د گه‌ل هه‌ڤالان دا و ژۆنا ژده‌رڤه‌ بۆ گه‌شتێن زانینگه‌هێ بۆ گه‌له‌ك جاران و حه‌ز ژ دوانۆكسیدا كاربۆنێ دكه‌ن و كه‌رب ژ ئۆكسجینێ هه‌یه‌، ب وێ مانایێ هه‌ناسه‌یا بێهنڤه‌دانێ كێمه‌ و حه‌ز لسه‌ر كۆمبوون و هاریكاركرنێ هه‌یه‌, ڤى جۆرێ كه‌سایه‌تیێ كه‌رب ژ ته‌نهاییێ ڤه‌دبن، ژبه‌ركو ب دیتنا وان روونشتنا ب تنێ وه‌كو روونشتنا د ناڤ ئاگرى دایه‌ و حه‌زا ب ناڤداربوون و ده‌ركه‌ڤتنێ هه‌یه‌ و گه‌له‌ك گرنگیێ ب رۆخسارێ خوه‌ دده‌ت.
5ــ زیره‌كییا خوه‌یی و تاكی:
ئه‌ڤ جۆرێ كه‌سایه‌تییا زیره‌ك گرنگیێ ب گه‌شه‌پێدانا مرۆڤییا خوه‌ دده‌ن و هه‌موو جۆرێن تێكه‌لیێن وان د گه‌ل خه‌لكى دا بۆ وێ ئێكێیه‌ كو بۆ خوه‌ مفاى ژ پێزانینێن وان وه‌ربگرن و ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ گرنگیێ ب خواندنا پرتووكێن برێڤه‌برنێ دده‌ن بۆ گه‌شه‌پێدانا خوه‌ و ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ ب كه‌سێن داهێنه‌ر دهێنه‌ ناڤكرن و هه‌رده‌م خودانێ هزرێن نوویه‌ و كارێن ڤان جۆره‌ كه‌سان؛ زێده‌تر د بوارێ په‌روه‌رده‌ و زانستێ ده‌روونناسی و جڤاكى و ڤه‌كۆلینێن زانستى و دیرۆكێ دا خوه‌ دبینن.
6ــ زیره‌كییا میۆزیكی و سترانان:
ڤان جۆره‌ كه‌سان‌ حه‌ز لسه‌ر تاما سۆز و میۆزیكێ هه‌یه‌، د شیانێن ڤى جۆره‌ كه‌سى دایه‌ پترین ئاوازێن سترانان ژبه‌ربكه‌ت و د شیانێن وى دایه‌ هه‌ر تشته‌كێ كو دبینیت بگوهۆڕیت ب ئاواز و ب رێیا ئاوازێ ڤه‌ بكه‌ته‌ د مێشكێ خوه‌ دا، ژبه‌ركو بابه‌تێن ژبه‌ركرنێ بۆ ڤى جۆره‌ كه‌سى گه‌له‌ك ب ساناهییه‌ و گه‌له‌ك پێڤه‌ ماندوو نابیت، د گه‌ل ڤێ ئێكێ ژى دا گوهداره‌كێ گه‌له‌ك باشه‌.
7ــ زیره‌كییا وێنه‌یی-بهیستنێ:
ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ ئاشقێن وێنه‌یانن و هه‌موو تشتێن ده‌وروبه‌رێن خوه‌ دگوهۆڕن ب وێنه‌ و ژبه‌ردكه‌ن، ده‌ما كو داخوازێ ژێ بكه‌ى كو به‌یته‌كا هه‌لبه‌ستێ ژبه‌ربكه‌ت، دێ رابیت ب وێنه‌كرنا وێ هه‌لبه‌ستێ بۆ ژبه‌ركرنێ و د شیانێن وى دانه‌ ئیستغلالا خه‌یالێ بكه‌ت و بكه‌ت داهێنان، ب تایبه‌ت د بوارێ دیزاین و دیكۆرێ بیناسازی دا، له‌و ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ هه‌ردو هه‌ستێن دیتن و بهیستنێ لێكدده‌ن و دكه‌نه‌ وێنه‌ و پترییا ده‌مى ئه‌ڤ كه‌سه‌ كارێن ئه‌ندازیارییا ئاڤاهییان و دیزاینه‌را دیكۆر و دیزاینه‌را وێبسایتان د‌كه‌ت.
8ــ زیره‌كییا نووكرن و ژینگه‌هی:
ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ وان زیره‌كان ڤه‌دگریت كو پێگیرن ب خواندن و تمامكرنا خواندنێ‌ و هه‌رده‌م حه‌ز ل نووكرنێ د ژیانێ دا دكه‌ن و بزاڤان دكه‌ن ڤان نووكرنان بگه‌هیننه‌ بلندترین لۆتكه‌. كاركرن لده‌ف ڤان جۆره‌ كه‌سان دووره‌ ژ رۆتین و فێلێن ژیانێ، لێ ئه‌ڤ جۆره‌ كه‌سه‌ ل تێكه‌لییا د گه‌ل كه‌سێن دى دا ناكه‌ن، لێ ڤان جۆره‌ كه‌سان حه‌ز لسه‌ر دیتنا جهێن نوو هه‌یه‌ و حه‌ز ل گه‌شتكرن د ناڤ ده‌ریایێ دا دكه‌ن.

بابه‌تێن ب ڤێ مژارێ ڤه‌ گرێدای